हिंदीने माणसे जोडली, संस्कृती जगभर पोहोचविली : प्रा. एस. व्ही. कुलकर्णी, माडखोलकर महाविद्यालयात हिंदी दिन सप्ताह उत्साहात संपन्न; ‘साहित्य दर्पण’ भित्तिपत्रकाचे प्रकाशन, विविध स्पर्धांना उत्स्फूर्त प्रतिसाद

 

चंदगड / प्रतिनिधी

    भाषा ही केवळ संवादाचे माध्यम नसून ती माणसामाणसांमधील नाते दृढ करणारी, संस्कृतीला एका पिढीकडून दुसऱ्या पिढीकडे नेणारी आणि समाजाला विचारांची दिशा देणारी शक्ती आहे. हिंदी भाषेने भारतातील विविध प्रांत, संस्कृती आणि माणसांना जोडण्याचे महत्त्वपूर्ण कार्य केले असून भारतीय संस्कृतीची समृद्ध परंपरा देशाच्या सीमा ओलांडून जगभर पोहोचविण्यात हिंदी साहित्याचे मोठे योगदान आहे, असे प्रतिपादन प्रा. एस. व्ही. कुलकर्णी यांनी केले.

    र. भा. माडखोलकर महाविद्यालय, चंदगड येथील हिंदी विभागाच्या वतीने आयोजित हिंदी दिन सप्ताह समारंभात ते प्रमुख अतिथी म्हणून बोलत होते. भाषा, साहित्य आणि संस्कृती यांचा सुंदर संगम घडविणाऱ्या या कार्यक्रमास महाविद्यालयातील प्राध्यापक, कर्मचारी आणि विद्यार्थ्यांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद लाभला.

यावेळी ‘साहित्य दर्पण’ या भित्तिपत्रकाचे प्रकाशन करण्यात आले. विद्यार्थ्यांच्या साहित्यिक सर्जनशीलतेला, लेखनकौशल्याला आणि अभिव्यक्तीला व्यासपीठ मिळावे, या उद्देशाने साकारण्यात आलेल्या या भित्तिपत्रकाला विद्यार्थ्यांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळाला. हिंदी दिन सप्ताहाच्या अनुषंगाने आयोजित करण्यात आलेल्या विविध साहित्यिक व भाषाविषयक स्पर्धाही उत्साहात पार पडल्या. विद्यार्थ्यांनी विविध स्पर्धांमध्ये उत्स्फूर्त सहभाग नोंदवत आपल्या कलागुणांचे आणि साहित्यिक प्रतिभेचे दर्शन घडविले.

कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी महाविद्यालयाचे स्टाफ सेक्रेटरी प्रा. व्ही. के. गावडे होते. प्रमुख अतिथी म्हणून बोलताना प्रा. कुलकर्णी यांनी हिंदी भाषेच्या व्यापकतेवर प्रकाश टाकत तिच्या साहित्यिक आणि सांस्कृतिक योगदानाचा आढावा घेतला.

“हिंदी भाषा ही माणसे जोडणारी अनमोल धरोहर आहे. भाषा आणि साहित्याच्या माध्यमातून भारताची संस्कृती, परंपरा आणि जीवनमूल्ये देश-विदेशात पोहोचली आहेत,” असे त्यांनी सांगितले.

हिंदी साहित्याची परंपरा अत्यंत समृद्ध असून अनेक गजलकार, साहित्यकार, संतकवी आणि शायर यांनी आपल्या लेखणीतून समाजातील विविध प्रवृत्ती, संगती-विसंगती, सुख-दुःख आणि वास्तव जीवनाचे प्रभावी चित्रण केले आहे. साहित्यिकांनी केवळ समाजाचे प्रतिबिंब मांडले नाही, तर समाजातील प्रश्नांवर भाष्य करत लोकांना विचार करण्यास प्रवृत्त केले. त्यामुळे भाषा आणि साहित्य हे समाजप्रबोधनाबरोबरच वैचारिक परिवर्तनाचे प्रभावी माध्यम ठरले आहे, असे प्रा. कुलकर्णी यांनी स्पष्ट केले.

समाजाच्या जडणघडणीत भाषेची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची असते. विविध भाषिक, सांस्कृतिक आणि सामाजिक पार्श्वभूमी असलेल्या लोकांना परस्परांशी जोडण्याचे काम भाषा करते. या दृष्टीने हिंदीचे स्थान महत्त्वाचे असून विद्यार्थ्यांनी भाषेचा केवळ अभ्यास न करता तिच्या साहित्यिक सौंदर्याचा आणि सामाजिक आशयाचा आस्वाद घ्यावा, असे आवाहनही त्यांनी केले.

अध्यक्षीय मनोगतात प्रा. व्ही. के. गावडे यांनी हिंदी दिन सप्ताहाच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना भाषा आणि साहित्याशी जोडण्याच्या हिंदी विभागाच्या उपक्रमाचे कौतुक केले. विद्यार्थ्यांच्या व्यक्तिमत्त्व विकासात भाषा, वाचन आणि साहित्य यांचे योगदान महत्त्वाचे असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक व आयोजन हिंदी विभागप्रमुख डॉ. एस. एन. पाटील यांनी केले. त्यांनी हिंदी दिन सप्ताहाच्या आयोजनामागील भूमिका स्पष्ट करताना विद्यार्थ्यांमध्ये हिंदी भाषेविषयी आस्था, साहित्याची गोडी आणि अभिव्यक्तीची क्षमता निर्माण होणे आवश्यक असल्याचे सांगितले.

कार्यक्रमाच्या शेवटी डॉ. आर. ए. कमलाकर यांनी उपस्थितांचे आभार मानले. यावेळी डॉ. एस. डी. गावडे, डॉ. एन. के. पाटील, डॉ. जी. वाय. कांबळे, डॉ. एस. डी. गोरल, डॉ. मोहन घोळसे यांच्यासह महाविद्यालयातील प्राध्यापकवर्ग, कर्मचारी आणि विद्यार्थी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.

हिंदी भाषेच्या समृद्ध साहित्यपरंपरेची ओळख, ‘साहित्य दर्पण’च्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांच्या सर्जनशीलतेला मिळालेले व्यासपीठ आणि विविध स्पर्धांमधून विद्यार्थ्यांनी दाखविलेला उत्स्फूर्त सहभाग यामुळे हिंदी दिन सप्ताहाचा हा उपक्रम ज्ञानवर्धक, झाला